Erics BIBber Blog

 De openingszin: 

De kreet ging reutelend door het schip, als gehuil van een gewond dier in het oerwoud, een triest gejank dat klonk als een smeekbede om de dood.

De korte inhoud
Een wetenschappelijke doorbraak om de opwarming van de aarde te keren, een reeks onverklaarbare dodelijke ongevallen in Brits-Columbia, een golf internationale incidenten die in een oorlog driegt los te barsten… NUMA-directeur Dirk Pitt en zijn kinderen Dirk jr. en Summer, geloven dat er een verband bestaat, maar zij weten ook dat hun weinig tijd rest voordat de situatie escaleert. De enige aanwijzing is een zilverachtig mineraal waarvan het spoor terug te volgen is naar een expeditie van lang geleden om de Noordwest Passage te vinden. Maar niemand overleefde die tocht, de kapitein en de bemanning kwamen allemaal om het leven – en als Dirk Pitt el zijn collega Al Giordino niet voorzichtig zijn, wacht hun hetzelfde lot….


Het volledige rapport
Wie Clive Cussler zegt, zegt in dezelfde adem eveneens maritieme archeologie. Niet alleen in de talrijke spannende boeken van deze tachtigjarige Amerikaanse auteur, maar ook in zijn echte leven staan scheepswrakken centraal. De laatste jaren werkt hij meer en meer met coauteurs. Zo vinden we op de cover van Duivelsadem ook de naam Dirk Cussler, de zoon van Clive, terug.

Duivelsadem, dat al het twintigste deel is in de serie rond Dirk Pitt, het alter ego van de auteur, is weer een typisch werk van Cusslers hand dat herkenbaar is aan de mix van wetenschappen, technologie en actie en die zich voor een groot deel op en onder water afspelen. Een Amerikaans wetenschapster ontdekt een eenvoudige oplossing om het probleem van de opwarming van de aarde te stoppen, maar om die ontdekking commercieel uit te kunnen baten heeft ze dringend nood aan een zeldzaam mineraal, waarvan voor het laatst in grote hoeveelheden gerapporteerd werden hoog in het noorden van Canada door een Britse expeditie in het midden van de negentiende eeuw vast kwam te zitten in het pakijs. Als Dirk Pitt de bron probeert op te sporen komt hij in aanvaring met een meedogenloze Canadese zakenman, die een imago als groene jongen cultiveert, maar ondertussen eenieder die de uitbreiding van zijn imperium een strobreed in de weg legt, zonder scrupules uitschakelt. Maar vader en zoon Pitt tonen zich waardige tegenstanders in een poging hun vel zo duur mogelijk te verkopen.

Duivelsadem voelt in het begin vrij stroef aan: door meteen een groot aantal op het eerste zicht losstaande vrij korte scènes op de lezer los te laten, kan men de lasnaden in de constructie van het verhaal gemakkelijk opmerken, net zoals bij het rijden over een betonweg, waarbij de voegen tussen de platen ook constant een lichte oneffenheid voelen.

Dit gegeven is er verantwoordelijk voor dat de eerste hoofdstukken niet gladjes verteerd worden. Gelukkig komt het verhaal later op kruissnelheid en kan de lezer zich dan verliezen in het verhaal dat toch net iets teveel actie bevat om de grenzen van de geloofwaardigheid niet te overschrijden.

De hoofdpersonages mogen hun voet niet buiten de deur van hun woonplaats zetten of er hangt wel een of ander onheil boven het hoofd. Als ik in hun schoenen zou staan, zou ik ernstig overwegen de hand aan mezelf te slaan, met zoveel tegenslagen op rij. De keuze om, in een verhaal dat in de derde persoon enkelvoud verteld wordt, twee van de belangrijkste personages van dezelfde naam te voorzien – vader Dirk Pitt die al heel de reeks meegaat en zijn zoon Dirk Pitt – is vragen om verwarring en soms duurt het even vooraleer kan uitgemaakt worden wie van deze twee betrokken is bij een bepaald hoofdstuk.

Ondanks bovenstaande opmerkingen en het feit dat er nog te veel fouten in de tekst zijn achtergebleven, kan de liefhebber van spannende boeken met een liefde voor geschiedenis en technologie best noig wat plezier beleven aan Duivelsadem, waar inde auteur een Hitchcockje doet, door zijn naam te lenen aan een personage met een bescheiden rol.
Duivelsadem is lang niet het beste boek uit de Dirk Pitt reeks. Net als bij de cover zelf, die niet echt scherp afgedrukt werd en goedkoop aandoet, zijn er teveel minpuntjes te noteren betreffende het verhaal om zich zelfs in de middelmaat te handhaven. Daar kan zelfs het interessante onderwerp niets aan veranderen

Het definitieve verdict: 4/10

De eerste zin
Als een boosaardig prehistorisch zeemonster kwam het boven water.

De korte inhoud
1950. Het roestende gevaar van een stoomlocomotief rijst op uit de diepte van een meer in Montana. In de locomotief bevinden zich de resten van drie mannen die vierenveertig jaar geleden zijn gestorven.
1906. Al twee jaar worden de westelijke staten van Amerika geteisterd door een misdaadgolf: een reeks bankroven door één man die koelbloedig alle getuigen vermoordt en daarna spoorloos verdwijnt. De Amerikaanse regering schakelt de hulp in van de beste man die ze kunnen vinden: Isaac Bell een lange, magere detective met een geduchte reputatie.
Van Arizona via Colorado naar San Francisco gedurende de catastrofale aardbeving – Bell zet de jacht in op de sluwste misdadiger die hij ooit is tegengekomen, en de vrouw die de sleutel in handen heeft van de identiteit van de bandiet…


Het volledige rapport
De Amerikaanse veelschrijver Clive Cussler heeft altijd al een band gehad met het water, dat in zijn verschillende series dikwijls onderdeel uitmaakt van de locaties. De jacht is het eerste boek in vier jaar dat de auteur, die op vijftien juli laatstleden tachtig werd, schreef zonder coauteur. Het boek, dat in Amerika al in 2007 verscheen, was initieel opgezet als een op zichzelf staand werk, maar ondertussen zijn er in het Engelse taalgebied al drie andere titels verschenen met dezelfde hoofdrolspeler: Isaac Bell, een detective die werkt voor het in alle staten van de USA vertegenwoordigde detectivebureau Van Dorn.

In De jacht krijgt Isaac Bell de opdracht om de Bandit Butcher – een meedogenloze bankovervaller die niet op een dode meer of minder kijkt en er steeds in slaagt spoorloos van zijn plaatsen delict te verdwijnen – een halt toe te roepen. Een zoektocht en klopjacht die uitdeint over de wegen en spoorwegen van het westelijke deel van de USA en krijgt – hoe kan het ook anders – zijn ontknoping krijgt op het water.

De boeken van Clive Cussler zijn zeer filmisch geschreven en lijken op maat gesneden voor Hollywood. Dit werk is daar geen uitzondering op. De lezer stapt in een wagen die van meet af aan een rotvaart ontwikkelt, waarvan de motor loopt op actie en het parcours voldoende verrassingen bevat, in de vorm van plotwendingen, om van De jacht een aangename leeservaring te maken.

Deze stijl impliceert bijna een rechtlijnig plot en een aantal losse draadjes, want randpersonages worden zonder pardon achtergelaten eenmaal hun rol uitgespeeld is. En dat is bij momenten jammer, want de lezer is soms wel geïnteresseerd in wat er nog van die karakters geworden is. Maar het opmerkelijkste minpunt is de fout in de chronologie waardoor het detectivebureau de opdracht om achter de Bandit Butcher te gaan pas krijt in 1908, terwijl de jacht zelf zich twee jaar eerder afspeelt.

Het situeren van het gros van het verhaal in het begin van de vorige eeuw zorgt trouwens voor een uniek sfeerbeeld waarbij de auteur veel aandacht besteedt aan de opkomst van de automobiel, wat van De jacht een mannenboek bij uitstek maakt.

De jacht is een typische Cussler geworden en de lezers die van zijn vorige boeken kon genieten kunnen zich dit exemplaar eveneens blindelings aanschaffen.

Het definitieve verdict: 7/10 
 

De buitenkant:
De omslagen van Clive Cusslers boeken zijn al even herkenbaar als de verhalen zelf: overwegend blauwe tinten; de auteursnaam in grote zilverkleurige letters en de prominent aanwezige afbeelding van een schip. Deze keer eentje dat onmiddellijk associaties oproept met de drakars van de Vikingen, maar het is eigenlijk een boot van Fenicische origine, blijkt uit het verhaal. Cussler is trouwens een van de weinige auteurs die gebruikt maakt van tekeningen als cover.

De achterflap getuigt weer van sober vakmanschap: alle informatie staat er overzichtelijk op: een schoolvoorbeeld.

De achterflap:
Jaren geleden is er uit het museum in Bagdad een oud Fenicisch beeld gestolen dat bekendstaat als de Navigator, en sommige mensen zijn tot alles bereid om het in handen te krijgen. Het eerste slachtoffer is een gewetenloze handelaar in antiquiteiten, die in koelen bloede wordt vermoord. De tweede man op hun lijst is een onderzoeker van de Verenigde Naties die, als Kurt Austin en Joe Zavala van het NUMA-team niet op tijd te hulp waren gekomen, nu op de bodem van de oceaan zou liggen.
Wat is er zo speciaal aan dit beeld? Vraagt Austin zich af. De zoektocht naar antwoorden voert het team mee op een verbijsterende odyssee door tijd en ruimte, een tocht die niet minder omvat dan de verloren schatten van koning Salomon, een mysterieus pak documenten dat hoogstpersoonlijk door Thomas Jefferson is gecodeerd, en een top-secret wetenschappelijk project dat de wereld voor altijd kan veranderen...


De binnenkant:
De ondertussen al een pensioengerechtigde Amerikaan Clive Cussler is afkomstig uit Californië. Na een korte loopbaan in de reclameïndustrie, begon hij te schrijven. Naast het schrijven besteedt de auteur veel tijd aan het zelfopgerichte NUMA, een non-profit organisatie die gericht is op de maritieme geschiedenis. De organisatie haalt regelmatig het nieuws als ze er weer eens een historisch scheepswrak hebben weten te localiseren. Het relaas van een aantal van die zoektochten kan men vinden in Gezonken schat en Jacht in de diepte. Hoewel hij deeltijds in de bergen van Calorado en de woestijn van Arizona woont, is zijn grote liefde dus het water.

In 1973 publiceerde hij zijn eerste boek, May-day, dat aan de basis lag voor de een hele serie maritieme avonturenverhalen met Dirk Pitt in de hoofdrol. Intussen is Dirk wat naar de achtergrond verwezen, en heeft Kurt Austin de eer gekregen om de hoogste trompet te spelen in de meer recente boeken. Veel van zijn boeken plubliceert hij samen met een co-auteur.

De navigator, dat net zoals de zeven vorige boeken uit de NUMA files reeks Paul Kemprecos als medeauteur op de cover staan heeft, is het vierendertigste boek van de hand van Clive Cussler. Hierin worden hoofdpersonages Kurt Austin en Joe Zavala per toeval betrokken bij de zoektocht naar, de navigator, een oud Fenicisch beeld dat de sleutel zou zijn tot het herontdekken van de legendarische goudmijn van koning Salomo. Maar al snel blijkt dat er meerdere partijën achter het beeld aan zitten. En niet allemaal hebben ze nobele bedoelingen of houden ze zich aan het Olympische gedachtengoed. De jacht op het beeld laat dan ook een spoor van lijken achter zich en Austin en Joe komen meer dan eens in de vuurlinie terecht...

Beide auteurs weten hoe een avonturenverhaal geschreven moet worden: een zoektocht naar een geheim die de meest exotische locaties aandoet en boordevol actie zit en dat hier en daar slechts onderbroken wordt door een kort romantisch intermezzo. Het lijkt een eenvoudig recept, in de traditie van de werken van de Schot Alistair MacLean, maar slechts weinig auteurs wagen zich eraan. Cussler doet het dan weer met verve: zijn boeken over de Indiana Jones van de oceanen zijn perfect maatwerk voor Hollywood. Het is dan ook verwonderlijk dat er nog maar twee van zijn verhalen het witte doek haalden: Licht de titanic werd al in 1980 verfilmd, en meer recent, in 2005, was Penélope Cruz een van de blikvangers in de filmische bewerking van Sahara.

Natuurlijk moet je bij pretentieloos leesplezier niet te veel eisen stellen. Zo wordt vrijwel alles opgeofferd aan de snelheid waaraan het verhaal voortgestuwd wordt. Dat er bijna geen diepgang in De navigator zit, dat er geflirt wordt met de grenzen van het realistische en dat er weinig aandacht besteed wordt aan de uitwerking van de personages is een typische kwaal waaraan dit soort verhalen de facto aan lijden.

Toch zit er ook een minpuntje aan De navigator. De opgevoerde actie had iets gevarieerder mogen zijn, want het vrouwelijke hoofdpersonage Carina Mechadi wordt tot vier keer toe ontvoerd of gegijzeld... en telkens gered door Kurt Austin. Paul Vanden Boeynants, een Belgisch oud-politicus, zei het jaren geleden al: “trop is te veel en te veel is trop”.

Gelukkig hebben de auteurs iets meer woorden gebruikt om de locaties te beschrijven. De zoektocht loopt van het Bagdad in volle golfoorlog, over de heuvels van Jemen en het Topkapi-paleis in Istanboel tot tussen de ijsbergen voor de kust van Newfoundland, om maar enkele van de toch wel originele locaties te noemen waar het verhaal langs dendert..

Mensen die op zoek zijn naar enkele uren ongecompliceerd, ontspannend leesplezier boordevol actie moeten de boeken van Clive Cussler, en dus ook De navigator, ooit eens lezen, want dat is wat deze boeken zijn.

De score: 7/10