11-11-08
RANKIN Ian - Laatste ronde

Motivatie van de keuze:
Ook dit boek werd me ter bespreking bezorgd. Ik had met Schuld & boete al een paar kortverhalen van deze auteur gelezen, maar die bleken volgens de kenners niet echt representatief voor de “echte” boeken. Een hernieuwde kennismaking zal ik dit recensieboek dan maar noemen.
De achterflap:
Anderhalve week voor zijn officiële pensioendatum wordt Rebus opgezadeld met een van de ingewikkeldste zaken uit zijn loopbaan. In Edinburgh is een dissidente Russische dichter vermoord.
Is hij een slachtoffer van zinloos geweld?
Omdat een belangrijke Russische investeerder in de stad op bezoek is, wordt er bij Rebus op aangedrongen de moord discreet te onderzoeken. Maar Rebus en zijn partner Siobhan Clarke zijn er al snel van overtuigd dat er meer aan de hand is dan zinloos geweld. Vooral als er een tweede dode valt.
In Londen wordt ondertussen de Rus Alexander Litvinenko vergiftigd...
Bespreking:.
De Schot Ian Rankin zag in 1960 het levenslicht in het toenmalige graafschap Fife. Na zijn middelbare studies stak hij de Firth of Forth over om in Edinburgh aan zijn universitaire studies te beginnen, waar hij in 1982 afstudeerde. In de drie jaar die volgden en hij verondersteld werd zijn doctoraat Schotse Literatuur voor te bereiden, legde hij zich volop toe op het schrijven. Hij verblijft nu nog altijd, met zijn vrouw en twee zonen in Edinburgh, de hoofdstad van Schotland.
In 1987 werd zijn eerste boek Kat & muis uitgebracht. Het hoofdpersonage was ene John Rebus, een eigenzinnige rechercheur die de auteur wereldberoemd zou maken. Zijn werk wordt niet alleen in tweeëntwintig talen te koop aangeboden; de boeken en het persoange lagen ook aan de basis van de televisieserie Rebus die vier seizoenen liep en op zijn schoorsteenmantel prijken er, naast vier Daggers en een Edgar, prijzen die hem in verschillende Europese landen toebedeeld werden. Laatste ronde is, enkele verhalenbundels buiten beschouwing gelaten, het zeventiende boek in de Rebus-reeks, waarvan er twee om onbekende redenen niet naar het Nederlands vertaald werden. En meer dan waarschijnlijk is dit boek ook het afscheid van de populaire rechercheur, want aan het eind verlaat hij de dienst om van zijn pensioen te gaan genieten – hoewel Rebus daar anders over denkt. Ian Rankin schreef ook boeken die niet tot deze reeks behoren, maar die verschenen geen van allen in het Nederlands.
Tien dagen voor zijn pensionering wordt inspecteur John Rebus samen met zijn collega Siobhan Clarke opgeroepen om het geweldadige overlijden van een Russisch dissident dichter te onderzoeken. De dichter blijkt enkele uren voor zijn dood nog een voordracht gegeven te hebben en het natrekken van de aanwezigen brengt Rebus in contact met Schotse parlementariërs, kaderpersoneel van Schotlands grootste bank en een groep Russische zakenlui. Kandidaat-verdachten genoeg, maar niemand lijkt een geldig motief te hebben voor de moord. Als er dan er een tweede dode valt zit Rebus opgescheept met twee onopgeloste misdaden.
Dat Ian Rankin een verhaal kan vertellen is al lang een publiek geheim. In een zeer aangename vertelstijl schotelt hij de lezer met Laatste ronde een zeer degelijke politieroman voor waar doorheen - met de mysterieuze moord op Litvinenko en de opkomende roep om Schotse onafhankelijkheid - wat actualiteit gemengd werd. En hij slaagt erin zijn perfect getypeerde personages veelvuldig spitse en bij wijlen grappige dialogen in de mond te leggen, zonder de grenzen van de geloofwaardigheid te overschrijden. En natuurlijk heeft Edinburgh weer de eer om als locatie voor al dit moois te mogen opdraven: de stad van Rankin, Rebus en Big Ger Cafferty, die ook deze keer weer zijn rol speelt, en de inspecteur afleidt van zijn echte werk.
Maar al dit moois resulteert uiteindelijk in een licht teleurstellend einde waarbij een ontgoochelende ontknoping zomaar uit de lucht komt vallen, waarbij niet alleen de lezer, maar ook Rebus zelf de anticlimax als een koude douche over zich heen krijgt. Een potentieel grootse zaak die uiteindelijk niets meer blijkt te zijn dan een storm in een glas water. Maar het feit dat in de realiteit wellicht de meerderheid van veelbelovende moordzaken uiteindelijk slechts een banale oorzaak hebben, spreekt dan weer in het voordeel van de auteur. Toch zal dit einde, en vooral de manier waarop het opgediend wordt, bij menig lezer de appreciatie wat naar beneden halen..
Dat het laatste boek van een serie niet het beste is komt meer voor, maar Ian Rankin slaagt er toch met vlag en wimpel de lezer heel lang geboeid te houden, maar de afgrond waarin de spanningsboog eindigt laat maar ruimte voor een conclusie: Laatste ronde is een orgelpunt maar geen hoogtepunt.
Mijn score: 7/10

14:22 Gepost door Eric Diepvens | Permalink | Commentaren (1) | Email dit | Tags: 7, vertaald, groot-brittannie, rankin_ian |
Facebook |
13-03-08
RANKIN Ian - Schuld & boete

Motivatie van de keuze:
Een klein, dun boekje met een aantal kortverhalen is een ideale manier om kennis te maken met een auteur. Zo kan ik op deze wijze direct vaststellen of zijn schrijfstijl mij ligt en of het vaste hoofdpersonage dat hij gebruikt de moeite waard is.
De achterflap:
Inspecteur John Rebus neemt geen blad voor de mond, is koppig, nieuwsgierig, emotioneel en vasthoudend – niets menselijks is hem vreemd. Het brengt hem vaak in moeilijkheden, maar hij is goed in zijn werk.
Een dode met twee mobiele telefoons, de stalker van ee radiopresentatrice, familiegeheimen, fraude, overspel, misbruik van ouden van dagen en historische detectievewerk in de traditie van sherlock Holmes.
Rebus’ werk omvat niet alleen moordzaken...
Bespreking:
Ian Rankin is een Schots auteur waarvan alleen zijn boeken met inspecteur John Rebus naar het Nederlands vertaald zijn. Kat & muis, het eerste deel van de reeks dateert al van 1987. In 2007 verscheen Exit Music, waarin de inspecteur van zijn pensioen gaat genieten. Dit boek heeft voor de nodige onrust gezorgd bij de fans, want het is niet duidelijk of dit feit het einde van de reeks betekent of slechts een nieuwe fase inluidt. Van 2000 tot en met 2004 werd er op de Britse zender ITV de serie Rebus uitgezonden, die gebaseerd is op het geesteskind van Rankin.
Schuld & boete is een bundeling van vier kortverhalen met John Rebus in de hoofdrol en werd in 2006 speciaal uitgegeven ter gelegenheid van de Maand van het spannende boek, en gratis aangeboden bij aankoop van spannende boeken.
In het eerste verhaal, Boetedoening, zet een oud-collega die in een bejaardentehuis resideert, John Rebus op he spoor van onregelmatigheden in het rusthuis. Nieuwsgierig als hij is kan Rebus het niet laten om op onderzoek uit te gaan en als hij eenmaal het deksel van de put opgelicht krijgt, komen er nog een heleboel andere wanpraktijken boven water.
Daarna volgt ACID: in het eeuwenoude ondergrondse gangenstelsel onder Old College wordt een skelet gevonden, onder het in de wand gekraste woord ACID. Dit is het korste en beste verhaal van de bundel: op negen bladzijden slaagt Rankin erin een volledige verhaal neer te zetten met een verrassend einde op de koop toe. Het is ook het enige verhaal in de bundel waar de auteur geen informatie achterhoudt voor de lezer.
Als derde krijgt de lezer Zeg me wie ik moet vermoorden voorgeschoteld. John Rebus passeert een plaats waar net een voetganger overreden is. De GSM van het slachtoffer ligt nog op straat. Rebus raapt hem op en leets op het scherm: Zeg me wie ik moet vermoorden. Zou het wel een gewoon ongeval geweest zijn? Of was het slachtoffer een huurmoordenaar?
Het bundeltje sluit af met Talkshow: de presentatrice van een radioshow krijgt tijdens haar uitzendingen dreigtelefoons van een onbekende man. Rebus wordt erbij gehaald om de zaak te onderzoeken.
Schuld & boete schetst, in een zeer aangename stijl, een mooi beeld van John Rebus: gedreven door nieuwsgierigheid beperken zijn onderzoeksdaden zich niet tot zijn werkuren, maar kan de zeer menselijke inspecteur het ook niet laten om in zijn vrije uren elk intrigerend voorval proberen uit te zoeken.
Maar doordat de auteur in een meerderheid van de gevallen de ontknoping als een bom probeert te laten inslaan door de lezer onkundig te laten over bepaalde feiten uit het onderzoek, is het niet waarschijnlijk dat veel lezers na het lezen van dit werkje naar de boekhandel zullen hollen om Rankins boeken aan te schaffen. Het is dan ook jammer te moeten vaststellen dat deze kortverhalen niet het niveau van zijn boeken halen.
Mijn score: 5/10

20:16 Gepost door Eric Diepvens | Permalink | Commentaren (0) | Email dit | Tags: rankin_ian, vertaald, 5 |
Facebook |





