Erics BIBber Blog

De buitenkant:
Stijvol klassiek is hoe ik deze cover in twee woorden zou omschrijven. En enkel een pak speelkaarten ontbreekt om voor een perfecte samenvatting van de inhoud te kunnen doorgaan. Maar de twee andere hoofdelementen: vrouwen en geld zijn wel degelijk aanwezig. Daarenboven is de wat verouderde stijl een perfecte referentie naar de tijd waarin het verhaal zich afspeelt. In mijn ogen dan ook een mooie en geslaagde cover.

De achterflap:
Hij was een begenadigde kaartspeler, een legendarische womanizer en een getalenteerde wiskundige bovendien – maar de Schot John Law werd pas echt beroemd toen hij aan het eind van de zeventiende eeuw het papiergeld uitvond.
Na een duel met dodelijke afloop werd Law tot de strop veroordeeld en het was tijdens zijn vlucht door Europa dat hij op het baanbrekende idee kwam om geld niet langer alleen van edelmetaal te maken. Zijn succes was echter niet van lange duur, want toen er in het geheim steeds meer bankbiljetten gedrukt werden en het geld in razend tempo devalueerde moest hij opnieuw onderduiken om te overleven.


De binnenkant:
Een boek over het ontstaan van het papiergeld kon alleen maar geschreven worden door een Zwitser. Claude Cueni was diezelfde mening toegedaan en nam de handschoen op. Deze schrijver van historische romans regisseert ook films en schrijf scenario’s voor televisieseries, waarvan de krimi Tatort in onze contreien de bekendste is.

Hoewel de auteur al een aantal boeken op zijn palmares heeft staan, is Het grote spel het eerste werk van zijn hand dat in het Nederlands te verkrijgen is.

Dit geromantiseerde levensverhaal van het Schotse wiskundige genie en Casanova avant la lettre John Law, concentreert zich op zijn obsessie om op het einde van de zeventiende en het begin van de achttiende eeuw de koningen aan de verschillende Europese hoven te overtuigen papiergeld in te voeren, dat niet meer gedekt wordt door edele metalen. Maar zijn faam als kaartspeler en zijn toch wel aparte levenswandel spelen hem parten. En als hij eindelijk zijn gelijk mag bewijzen, eindigt het experiment, door de hebzucht van de mens, in een nachtmerrie voor de bevolking van Parijs en omstreken.

Claude Cueni verstaat de kunst om het op zich saai en droog gegeven als de uitvinding van het papiergeld om te toveren naar meer dan vierhonderd bladzijden aangenaam en onderhoudend leesvoer. Hij slaagt er makkelijk in het verhaal luchtig te houden door een perfect evenwicht te zoeken tussen sfeerschepping en vertelsnelheid.
Maar voor een verhaal met situering als deze, waarbij het hoofdpersonage rond de overgang van de 17° naar de 18° eeuw heel West-Europa doorkruist om zich bij de wereldmachten van toen op te werken tot bij de vertrouwelingen van de staatshoofden, mocht toch wat meer diepgang en ‘serieux’ in zich hebben. Ook moet gezegd dat een te groot aantal makkelijk verifieerbare fouten in de tijd knabbelen aan de geloofwaardigheid van deze biografische roman.

Maar toch is de setting van het verhaal nog altijd meer dan de moeite waard, want de auteur laat ons kennis maken met een aantal historische kleurrijke tijdgenoten van John Law, die bij het grote publiek wel bekend zijn. De meest markante zijn mislukt zakenman en later succesvol schrijver Daniel Defoe en de als een god vereerde Lodewijk XIV van Frankrijk, de Zonnekoning. Ook zijn we getuige van het onstaan van fenomenen die toen nog geen naam hadden, maar die wij nu kennen als casino’s, de beurs en miljonairs.

Voor de thrillerliefhebbers wil ik even meegeven dat Het grote spel echt geen spannend boek is. Het enige draadje dat waar wat suspense kan en zou moeten zorgen dooft uit als een kaars in de wind. Maar de avonturen van het hoofdpersonage zorgen al voor afwisseling genoeg om met plezier verder te lezen. Het onbreken van echte spanning voelt dan ook totaal niet aan als een gemis.

De meerwaarde zoekende lezer moet Het grote spel echt eens ter hand nemen om verbaasd mee te leven met een man die zich heel zijn leven inzette om een idee waarin hij heilig geloofde te verwezenlijken en waarvan de geschiedenis ons leerde dat hij gelijk had... want dit boek is, zowat driehonderd jaar later, ook nog betaald met een briefje van twintig euro.

De score: 8/10

Motivatie van de keuze:
Dit is alweer een boek dat ik door Crimezone toegestuurd kreeg ter bespreking. En weer is de auteur mij totaal onbekend. De titel daarentegen roept direct associaties op met Pink Floyd en hun psychedelische succesalbum Dark side of the moon.

De achterflap:
Urs Blank, advocaat, heeft alles wat zijn hart begeert: een goede reputatie, een villa met een jaguar voor de deur en zijn vriendin is een veelbelovende zakenvrouw. Dan ontmoet hij Lucille, een jonge, hippe vrouw die hem tijdens een weekend overhaalt tot een trip. De ooit zo consciëntieuze advocaat raakt zijn geweten kwijt en ondergaat een radicale personnlijkheidsverandering. Met alle gevolgen van dine. Urs verschuilt zich in het woud, maar hij is zich ervan bewust dat hij de ‘omgekeerde’ trip moet maken om zich uit deze nachtmerrie te kunnen bevrijden...


Bespreking:
De uit Zwiterland afkomstige Martin Suter werd geboren met een pen in zijn handen. Zo werkte hij in de reclamesector, schreef artikels voor tijdschriften en werkte mee aan scripts voor TV-series. In 1991 liet hij zijn jeugddroom uitkomen: hij werd zelfstandig schrijver, maakte naam met een wekelijkse column en levert regelmatig een stuk proza af dat vooral in zijn thuisland gretig over de toonbank gaat. Hij beperkt zich niet tot een bepaald strekking, maar sommige van zijn werken behoren tot het spannende boek: Tussen zijn bekroonde werken bevindt zich ook zijn eerste thriller: Small world werd in Frankrijk uitgeroepen als beste buitenlandse roman van 1998. Momenteel verblijft hij met zijn vrouw afwisselend in Ibiza en in Guatemala.

De donkere kant van de maan dateert al van 2000 maar werd pas recent, mede door de goede ontvangst en het succes van De duivel van Milaan, in Nederlandse vertaling uitgebracht.

Deze thematisch gezien toch wel vreemde eend in thrillerland volgt de succesvolle bedrijfsrechtadvocaat Urs Blank. Net op het moment dat hij zich gaat afvragen wat voor zin zijn leven eigenlijk heeft, wordt zijn aandacht getrokken door de esoterische Lucille. Tijdens één van hun uitstapjes introduceert zij hem in de wereld van de hallucinerende paddestoelen. Maar na die paddo-sessie is Urs helemaal veranderd in een medogenloze man zonder geweten die enkel rekening houdt met zichzelf. Uit zelfbehoud, omdat hij een gevaar wordt voor anderen en in een poging om uit deze toestand te ontwaken trekt hij op zijn eentje het woud in.

Martin Suter stuurt zijn verhaal in het begin voluit de richting in van een financiële bedrijfsthriller, maar net als de lezer hier mentaal voor klaar is, gooit hij het over een totaal andere boeg en transformeert hij het boek in een psychologische roman. Die plotse overgang vraagt enig aanpassingsvermogen van de lezer, maar wonderwel slaagt de auteur erin hem of haar terug in de sfeer van het verhaal te zuigen.

Dat is mede de verdiensten van de vlotte vertelstijl en de intrigerend beschreven persoonlijkheid van het hoofdpersonage. De plot op zich is dan weer wat aan de eenvoudige kant: de gevolgen van een slechte trip kunnen enkel ongedaan gemaakt worden door de trip te herhalen, maar anders te beleven. Maar de uitwerking van het verhaal maakt dan weer veel goed. Markant is vooral het feit dat de nuchtere, emotieloze beschrijvingen van de moorden in dit boek eigenlijk een diepere indruk nalaten bij de lezer dan degene die door sommige andere misdaadauteurs tot in de gruwelijkste details beschreven worden. Het minimaliseren van die handeling tot een banaliteit, zorgt voor een des te groter schokeffect.

De donkere kant van de maan is best wel een intrigerend boekje geworden dat balanceert op de dunne lijn die thrillers en andere romans van elkaar scheidt. Door die dualiteit zal waarschijnlijk niet iedereen dit verhaal even goed kunnen appreciëren, maar toch zou ik het iedereen willen aanraden die openstaat voor een verhaal dat de ongeschreven regels van het spannende boek met de voeten treedt en er nog goed mee wegkomt ook..